Дорогие якутяне и гости республики! Сердечно поздравляю вас с национальным праздником Ысыах!
Каждый год мы с нетерпением ждем этот светлый и радостный праздник. Он олицетворяет обновление природы, торжество жизни, связь поколений и неразрывную нить времен. Ысыах — это время общения с родными, близкими, время радости и надежд, когда мы все вместе, как единая большая семья, встречаем лето. В эти дни мы делимся красотой и самобытностью, исконными традициями якутской земли, загадываем самые заветные желания.
Президент страны Владимир Путин неоднократно подчеркивал, что важны и необходимы культура, обычаи, языки каждого народа нашей огромной страны. Именно это многообразие, бережно хранимое и развиваемое, составляет основу основ национальной политики России.
Именно поэтому в этом году наш праздник посвящён Году единства народов России и Году культуры в Якутии. И это глубоко символично: наша республика, где в мире и согласии живут представители 135 национальностей, всегда была примером межнациональной дружбы и взаимного уважения. А культура народов нашего северного края — уникальное достояние, которым мы гордимся и бережно храним.
Ысыах как нельзя лучше отражает эти ценности, объединяя всех нас независимо от национальности, вероисповедания и возраста вокруг общих идеалов добра и созидания. Ысыах — живое воплощение нашей культуры, её праздничный лик, обращённый и в прошлое, и в будущее. Каждый обряд, каждая песня, каждый круг осуохая — это страница книги традиций, которую мы с вами продолжаем писать. Пусть Год культуры станет для каждого из нас временем прикосновения к своим истокам!
Как и в древние времена, сегодня Ысыах проводится во всех уголках Якутии. Самый масштабный национальный праздник «Ысыах Туймаады» в 29-й раз состоится 27-28 июня в сакральном месте «Үс Хатыҥ». В прошлом году его посетили 210 тысяч участников в Якутии. Среди гостей были делегации из ДНР, Казахстана, Китая и Индии.
Ярким событием станет и Ысыах Олонхо – праздник, посвящённый нашему героическому эпосу, который пройдет 4-5 июля в Кобяйском улусе и откроет Третье Десятилетие героического эпоса в республике.
Несмотря на то, что эпос не записывался в рукописи, его сохранили талантливые сказители – олонхосуты, которые держали в памяти многие сказания Олонхо, в каждом из которых от 10 до 50 тысяч строк.
В великом эпическом наследии заключена многовековая мудрость народа — мудрость, которая сегодня, в Год культуры, обретает новое звучание и напоминает о наших корнях и важности сохранения нашего культурного кода.
Ысыах продолжает укреплять статус самого масштабного этнического праздника страны, объединяя традиции и современность. Ысыах празднуют не только в Якутии, но и во многих городах России, где живут якутяне, и за рубежом.
В эти дни священный алгыс будет звучать повсюду, и круги осуохая соединят всех. И пусть благословение божеств Айыы дойдёт до каждого из нас, главное — до наших бойцов, отстаивающих интересы страны. Пусть оно придаст им силы духа и мужества, приблизит нашу общую Победу!
Дорогие друзья! Желаю вам мира и благополучия, крепкого здоровья и удачи, успехов во всех начинаниях и счастья! Пусть позитивная, светлая энергия Ысыаха укрепит веру в будущее, наполнит сердца гордостью за великую Россию и любимую Якутию. Уруй-туску!
Глава Республики Саха (Якутия) Айсен Николаев
Саха Өрөспүүбүлүкэтин Ил Дархана Айсен Николаев Үрүҥ Тунах ыһыаҕынан эҕэрдэлиир
Ытыктабыллаах Саха сирин олохтоохторо уонна ыалдьыттара!
Эһигини Үрүҥ Тунах ыһыаҕынан истиҥник эҕэрдэлиибин!
Бу сырдык уонна үөрүүлээх бырааһынньыкпытын биһиги сыл ахсын долгуйа кэтэһэбит. Ыһыах айылҕа уһуктуутун, саҥа олоҕу, көлүөнэлэр быстыбат ситимнэрин кэрэһилиир. Бу күн биһиги чугас дьоммутун, доҕотторбутун кытта үөрүүбүтүн үллэстэбит, бука бары биир улахан дьиэ кэргэн курдук түмсэн сайыны көрсөбүт. Ыһыах кэмигэр ыалдьыттарбытыгар төрүт үгэспитин, ураты култуурабытын көрдөрөбүт, истиҥ баҕа санааларбытын этэбит.
Дойдубут Президенэ Владимир Путин киэҥ-нэлэмэн Россиябыт хас биирдии норуотун култуурата, үгэһэ, тыла-өһө суолталааҕын уонна наадалааҕын элбэхтэ бэлиэтиир, чуолаан эттэххэ, хас биирдии норуот харыстаан илдьэ сылдьар уонна сайыннарар култууратын, үгэһин, тылын-өһүн эгэлгэтэ дойдубут национальнай бэлиитикэтин сүрүн тутулунан буолар.
Оттон быйылгы ыһыахпыт Россияҕа Норуоттар сомоҕолоһууларын сылыгар уонна Саха Өрөспүүбүлүкэтигэр Култуура сылыгар ананар. Сомоҕолоһуу уонна Култуура сылын дириҥ суолтата биһиги өрөспүүбүлүкэбит мэлдьи норуоттар доҕордоһууларын уонна бэйэ-бэйэлэригэр ытыктабыллаах сыһыаннарын холобурунан буолар, манна 135 араас омук иллээхтик уонна эйэлээхтик олорор. Оттон хотугу норуоттарбыт култууралара – биһиги киэн туттар уонна харыстыыр үйэлээх баайбыт.
Ыһыах дьону омугуттан, итэҕэлиттэн уонна сааһыттан тутулуга суох үтүөнү уонна сырдыгы тула мунньар. Ыһыах – култуурабыт тыыннаах көстүүтэ, ааспыты да, баары да кэрэһилиир кэрэ көстүүтэ. Манна хас биирдии сиэр-туом, ырыа-тойук, оһуохай эргиирэ – бу барыта үйэтититиллибит үгэспитинэн буолар. Өрөспүүбүлүкэбитигэр биллэриллибит Култуура сыла хас биирдиибитигэр төрдүбүтүн-ууспутун билэрбитигэр, үйэлээх үгэспитин умнубакка илдьэ сылдьарбытыгар төһүү буоллун!
Үгэс курдук ыһыахтар Сахабыт Сирин араас муннуктарыгар ыһыллаллар. Ааспыт 2025 сылга Туймаада ыһыаҕа 210 тыһыынча киһини түмпүтэ. Донецкай Норуодунай Өрөспүүбүлүкэттэн, Казахстантан, Кытайтан уонна Индияттан тиийэ ыалдьыттар кэлбиттэрэ. Бэс ыйын 27-28 күннэригэр Үс Хатыҥ ытык сиригэр Туймаада Ыһыаҕа 29-с төгүлүн ыытыллыаҕа. Олоҥхо Үһүс Уон сылын арыйар ыһыах от ыйын 4-5 күннэригэр Кэбээйи улууһугар ыытыллыаҕа.
Норуот тылынан уус-уран айымньыта – олоҥхо төһө даҕаны сурукка тиһиллибэтэҕин иһин, хас биирдиитэ 10 тыһыынчаттан 50 тыһыынчаҕа тиийэ устуруокалаах айымньыны олоҥхоһуттарбыт өйдөрүгэр тутан үйэтиппит сүдү кылааттара, бу бүгүн, Култуура сылыгар саҥа тыыннанан биһиэхэ төрүт култуурабытын умнубакка харыстаан илдьэ сылдьарбытын санатар.
Ыһыах саха төрүт үгэһин уонна аныгы олоҕу ситимниир, Россия норуоттарыгар ыытыллар саамай киэҥ хабааннаах бырааһынньыгынан буолар, Россия араас куораттарыгар уонна тас дойдуларга олорор сахалар ыһыах сиэрин-туомун тутуһан айылҕаларыгар сүгүрүйэн ыыталлар.
Бу күннэргэ сир-сир аайы алгыс этиллиэҕэ, оһуохай үҥкүүтэ барыбытын түмүөҕэ. Үрдүк Айыыларбыт алгыстара дойдубутун көмүскүү сылдьар буойуннарбытын араҥаччылаатын, күүстэригэр күүс эбэн кыайыыны аҕаллын!
Күндү доҕоттор! Эһиэхэ эйэни уонна этэҥҥэ буолууну, кытаанах доруобуйаны уонна ситиһиилэри, чэгиэн туругу уонна дьолу баҕарабын! Ыһыах сырдык, ыраас эйгэтэ инникигэ эрэлбитин үксэттин, улуу Россиябыт уонна тапталлаах Сахабыт сирин туһугар киэн туттууну сүрэхпитигэр иҥэрдин. Уруй-туску!
Саха Өрөспүүбүлүкэтин Ил Дархана Айсен Николаев
Источник Пресс-служба Главы Республики Саха (Якутия) и Правительства Республики Саха (Якутия)
